طرح درس روزانه عربی2 تجربی درس12
|
مشخصات كلی |
طرح درس شماره: 12 |
ماده درس: عربی (2) |
موضوع درس: لای نفی جنس |
مدت تدریس: 30 دقیقه |
|
تعداد دانش آموز: |
رشته: تجربی |
دبیر: |
تاریخ اجرا: | |
|
استان : |
منطقه : |
دبیرستان: | ||
|
هدف كلی |
آشنایی با لای نفی جنس و احكام مربوط به آن
|
|
|
هدفهای جزئی |
پس از پایان آموزش دانشآموزان بايد : 1- با انواع « لا» آشنا شوند. 2- با لای نفی جنس آشنا شوند. 3- با اعراب اسم و خبر لای نفی جنس آشنا شوند. 4- به ترجمه جملات دارای لای نفی جنس علاقه نشان دهند. 5- حذف خبر لای نفی جنس را تشخیص بدهند. 6- انواع خبر لای نفی جنس را تشخيص بدهند.
| |
|
هدفهای رفتاری
|
پس از پایان آموزش از دانش آموزان انتظار ميرود بتوانند:
1- لای نفی جنس را از انواع دیگر « لا» تشخیص بدهند. ( تجزیه ) 2- اسم و خبر لای نفی جنس را حركت گذاری كنند. ( كاربرد ) 3- اسم وخبر مناسب برای لای نفی جنس را بكار ببرند . ( كاربرد ) 4- حذف خبر لای نفی جنس را تشخیص بدهند. ( تجزیه ) 5- جملات لای نفی جنس را به درستی ترجمه كنند . ( درك و فهم ) 6- انواع خبر را در جملات دارای لای نفی جنس تشخيص بدهند. ( درك و مفهم) 7- نكات مربوط به درس را در دو سطر خلاصه نمایند. ( درك و فهم )
| |
|
روش تدریس
|
پیش سازمان دهنده – قضاوت عملكرد |
|
|
رسانههای آموزشی
|
|
|
|
مدل كلاس
|
گروهی ( گروههای كوچك ، سه یا چهار نفره ) |
|
|
قبل از شروع درس |
سلام و احوالپرسی ــ حضور و غیاب – دقت در وضع جسمی و روحی دانشآموزان – اشاره به مناسبتهای
مقارن – بررسی تكالیف
|
3 |
|
تعيین رفتار ورودی
|
1- دانش آموزان باید با افعال ناقصه و اعراب اسم و خبر آنها آشنا باشند. 2- دانش آموزان باید با حروف مشبهة بالفعل واعراب اسم و خبر آنها آشنا باشند. 3- دانش آموزان بايد با لای نفی و لای نهی آشنا باشند. |
|
|
ارزشیابی تشخیصی
|
در ایـن مـرحـله كـارتـهایـی را در اختیـار گـروهها قـرارمیدهیم كه برروی آنها افعال ناقصه ( كانَ – صارَ – لیسَ
أصبحَ ) نوشته و همچنین حروف مشبهة بالفعل ( إنَّ – أنَّ – لعلَّ – لیتَ ) تا دانش آموزان هر چی درمورد كلمات میدانند ، پشت كارت بنويسند( بر اساس سوالات واگرا ) و بر روی برخی از كارتها جملاتی كه دارای فعل نفی و نهی باشد نوشته شده تا دانش آموزان اين فعلها را پيدا كرده و نوع آنرا پشت كارت بنويسند. در نهايت معلم به كمك دانشآموزان پاسخها را بررسی كرده و در صورت نياز آنها را اصلاح میكند. |
3
|
|
فعالیتهای آموزشی |
فعالیتهای معلم |
فعالیتهای دانش آموزان |
زمان |
|
|
آماده سازی
و
ایجاد انگیزه
فعاليتهای آموزشی |
1- ارائه دو تصویر كلاس كه در یكي دانش آموزان نشسته اند و در دیگری هیچ دانش آموزی نیست و زیر تصویر اول نوشته شده : الطلابُ في الصف .
2- ارائه دو تصویر از قفسه كتاب كه یكی از قفسه ها پراز كتاب است و در قفسه دیگر هیچ كتابی نیست و زیر تصویر اول نوشته شده : الكتبُ في الدولابِ .
3- ارائه دو تصویر از جادهای كه دریك جاده تعدادی ماشین وجود دارد و در جاده دیگر هیچ ماشینی نیست و زیر تصویر اول نوشته شده : السیاراتُ في الطریقِ .
* پس از پایان ارائه تصاویر و اظهارنظر دانش آموزان ، معلم میگوید : دانشآموزان پس از پایان آموزش باید همین تصاویر را كه مجددا تكرار میشود ، ترجمه كنند. در اين قسمت يك بيت شعر از مولای متّقيان امام علی (ع) قرائت میشود كه در آن لای نفی جنس بكار رفتهاست وحاوی نكات اخلاقی نيز میباشد.
لا خیرَ في وَعــدٍ إذا كــانَ كــاذبــاً وَ لاخیرَ في قـــَولٍ إذا لـم یكُنْ فِـعلُ
فعالیتهای معلم |
دانش آموزان به تصاویر ارائه شده دقت نموده و بصورت گروهی مشورت كرده و نظر و برداشت خود را درباره هر تصویر بیان كنند.
فعالیتهای دانش آموزان |
2
زمان |
|
|
ارائه درس
ارائه
درس |
ارائه تدریس با طرح چند سوال به شرح زیر شروع میشود: در جمله « لاخُلْقَ أقبحُ مِن الكبرِ » 1- نوع كلمه بعد از «لا» چیست ؟ الف) اسم ب) فعل ج) حرف 2- جمله بعد از «لا» چه نوع جملهایست ؟ الف) فعلیه ب) اسمیه 3- حركت كلمه بعد از « لا» چیست؟ الف) كسره ب) فتحه ج) ضمه 4- اسم بعد از « لا» : الف) معرفه است ب) نكره است 5- اعراب اسم و خبر لای نفی جنس شبیه كدام مورد است؟ الف) إنَّ الرّبیعَ جَمیلٌ . ب) لیسَ الظالمُ مَحبوباً . معلم سوالی را بصورت اسلايد نمايش میدهد . 1- با توجه به قواعد خوانده شده ( لای نفی جنس ) كدام عبارت صحيح است ؟ الف) لاتأكلوا مالَ اليَتيمِ . ب) لاالطالبَ في الصّفِ . ج) لافقرَ أشدُّ مِنَ الجهلِ . د) لا لباسُ أجملَ مِنَ العافيةِ |
1- گوش دادن و توجه به سوالات مطرح شده
2- پاسخ به سوالات و اظهار نظر
3- مشاركت اعضای هر گروه نسبت به پاسخ سوالات
4-اظهار نظر هر گروه درباره پاسخ گروههای دیگر و در صورت نیاز اصلاح پاسخها
دانش آموزان به سوال مطرح شده توجه كرده و هــر گــروه بـا هـم مشورت كـرده و پاسخ میدهند.
|
14
|
|
|
نكات درس |
| |||
|
1- اسم لای نفی جنس مبنی برفتح است بنابراین --ً- نمیگیرد
غلط است گفته شود : لالباساً أجملُ من الفتوّةِ .
صحیح آن : لا لباسَ أجملُ مِنَ الفتوّةِ .
2- اسم لای نفی جنس نكره است بنابراین « ال» نمیگیرد.
غلط است گفته شود: لا المیراثَ كالأدبِ .
صحیح آن : لا میراثَ كالأدبِ . سوال: كدام گزینه صحیح است ؟
الف) لاعقلَ كالتدبیرِ ب) لا العقلَ كالتدبیرِ.
3- گاهی خبر لای نفی جنس در جمله محذوف میباشد ( درجملهای كه لفظ « إلاّ » باشد غالباً خبر لای نفی جنس محذوف است )
مثل : لا إلهَ إلاّ اللّه
اصل آن بوده : لا إلــــهَ مــوجــودٌ إلاّ اللّه اسم لا خبر لا
4- جمله دارای لای نفی جنس به صورت ( هیچ .................. نیست ) ترجمه میشود . مثل : لاتجارةَ كالعملِ الصالح . هیچ تجارتی مانند كار نیك نیست . 5- خبر لاي نفي جنس به سه صورت بكار ميرود: 1- مفرد : لاخلقَ أحسنُ مِن عفوٍ عندَ المقدرةِ. 2- جمله : لاتوبيخَ يُفيدُ اللّجوجَ . 3- شبه جمله : لاطالبَ في الصّفِّ . پس از بيان نكات درس ، تصاويري كه قبلا نمايش داده شده بود مجدداً تكرار ميشود تا دانشآموزان با توجه به قواعد درس آنها را ترجمه نمايند.
|
گــوش دادن و توجه به مطالب
معلم و پاسخ به سوالات و اظهار
نظر در مورد مطالب ارائه شده
دانش آموزان به مطالب دقت كرده
و یك مثال نیز ذكر میكنند.
|
|||
|
|
| |||
|
جمع بندی و نتیجه گیری
|
1- معلم از دانش آموزان میخواهد كه خلاصه مطالب درس را توضیح دهند. 2- جمع بندی بحثهای دانش آموزان 3- توضیح تكمیلی مطالب و اظهار نظر دربارهی پاسخهای دانش آموزان بعد از جمع بندي مطالب ، معلم مسابقهاي را به دانشآموزان معرفي ميكند و دو گروه را براي انجام آن ، انتخاب ميكند.
|
بیان خلاصه مطالب درس توسط اعضای گروه ها
دقت و توجه همه دانشآموزان به سوالات مسابقه و انجام آن توسط دوگروه.
|
4 |
|
|
ارزشیابی پایانی
|
1- میز الصحیحَ مِنَ الخطأ :( درك و فهم ) « عمل لای نفی جنس مانند حروف مشبهة بالفعل است » صحیح غلط
2- أكمل الفراغَ حَسَب القواعدِ . ( تركیب ) « اسم لای نفی جنس اعرابش .................... است .»
3- أكمل الفراغَ مِن بینَ القَوسینِ .( كاربرد) « ........... سیفَ أقطعُ مِنَ الحقّ » الف) أنَّ ب) لا ج) لیسَ
4- میز « لا» النافیةَ لِلجنس . ( درك و فهم ) الف) لاتَقتُلوا أولادَكم خشیةَ إملاقٍ . ب) لانَصیحةَ تَنفعُ العَنودَ .
5- صحّح الأخطاءَ : ( كاربرد ) « لاشیءُ أجملَ مِنَ الصّبرِ »
6- عین التّرجمةَ الصّحیحةَ . (درك وفهم ) « لاخُلقَ أقبحُ مِنَ الكبرِ » الف- غرور اخلاق زشتیاست. ب) هیچ أخلاقی زشتتر از غرور نیست .
7- رَتّب الكلماتِ لِتُصبِحَ جملةً كاملةً . ( كاربرد ) ( أجملُ – لا – مِنَ العافیة – لباسَ )
8- در كدام گزینه خبر لای نفی جنس محذوف میبـــاشــد.( درك وفــهم ) الف) لاطاعةَ لِمخلوقٍ في مَعصیةِ الخالقِ . ب) لافتی إلاّ علي.
|
پاسخ به سوالات مطرح شده
|
3 |
|
|
تعیين
تكلیف
|
تكلیف عمومی انجام تمارین درس توسط همه دانشآموزان تكلیف گروهی هریك از گروهها به ترتیب در سورههای مشخص شده ، لای نفی جنس و اسم وخبر آن را مشخص كنند. گروه (1) در سوره آل عمران آيات (1 تا 10 ) گروه (2) در سوره بقره آيات ( 255 تا 257 ) گروه (3) سوره بقره آيات ( 1 تا 10 ) تكلیف فردی هریك از دانشآموزان از متن درس و قسمت « كیف » صفحه 126 ، لای نفی جنس و اسم و خبر آنرا مشخص كنند و به دلخواه خود (3) جمله لای نفی جنس را انتخاب و ترجمه نمایند |
1- مطالعه كتاب و پاسخ به پرسشهای كتاب در منزل
2- مطالعه منابع تعین شده وپاسخ به سوالات
3- انتخاب (3) جمله به دلخواه و ترجمه آنها |
1 |
|
|
منابع و مآخذ |
1- كتاب درسی 2- قرآن كریم 3- دیوان منسوب به امام علي (ع) | |||
با عرض سلام خدمت دوستان محترم؛ به وبلاگ منشور عربی خوش آمديد